بازداشت ۲ اسرائیلی به اتهام جاسوسی برای ایران و جمع‌آوری اطلاعات از وزیر دفاع اسرائیل

وزیر دفاع جمهوری اسلامی این اظهارات را چند ساعت پس از اصابت یک موشک بالستیک از سوی حوثی‌ها به فرودگاه بن‌گوریون اسرائیل، مطرح کرد.

به‌دنبال اصابت این موشک، بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر اسرائیل یک‌شنبه، ۱۴ اردیبهشت گفت: «ما و تمام دنیا از سوی حوثی‌ها تهدید می‌شویم. این را تحمل نخواهیم کرد و اقدام متقابل بسیار قدرتمندی علیه آن‌ها انجام خواهیم داد.»

نتانیاهو افزود: «همیشه به خاطر خواهیم داشت که آن‌ها با دستورات و حمایت حامی خود - ایران - عمل کردند. آنچه لازم است انجام خواهیم داد تا به ایران هشدار شایسته‌ای بدهیم تا دریابد که ما نمی‌توانیم چنین چیزی را تحمل کنیم.»

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، روز دهم اردیبهشت به ایران هشدار داده بود که حتی اگر مذاکرات آمریکا با جمهوری اسلامی پیشرفت کند هم ادامه حمایت‌های این کشور از حوثی‌ها پیامد خواهد داشت.

او در شبکه ایکس نوشت: «پیامی به ایران: ما حمایت مرگبار شما از حوثی‌ها را می‌بینیم. دقیقا می‌دانیم چه می‌کنید. شما به‌خوبی از توان نظامی آمریکا آگاهید و هشدارها را دریافت کرده‌اید. در زمان و مکانی که ما می‌خواهیم تاوان کارهایتان را پس خواهید داد.»

نصیرزاده در واکنش به اظهارات وزیر دفاع آمریکا گفت: «متاسفانه شاهد این هستیم که مقامات آمریکایی از یک طرف اظهار می‌کنند صادق هستند و تمایل به مذاکره دارند و از طرف دیگر، برخی از مقامات آمریکایی به طور مرتب و از راه‌های مختلف جمهوری اسلامی را تهدید به حمله نظامی می‌کنند.»

وزیر دفاع جمهوری اسلامی تهدید کرد که اگر جنگی از طرف آمریکا یا اسرائیل آغاز شود، «جمهوری اسلامی منافع، پایگاه‌ها و نیروهای آن‌ها را در هرکجا باشد و در هر زمانی لازم بداند مورد حمله قرار خواهد داد و وزارت دفاع تلاش می‌کند دست نیروهای مسلح را در زمین، هوا و دریا پر کند.»

نصیرزاده در عین حال ضمن تاکید بر برادری با کشورهای همسایه، این کشورها را نیز تهدید کرد و گفت: «ما با کشورهای همسایه هیچ خصومتی نداریم و برادری میان ما حاکم است اما در صورت حمله به جمهوری اسلامی پایگاه‌های آمریکا که در کشورهای منطقه مستقر هستند به‌عنوان هدف ما تلقی می‌شوند.»

رونمایی از موشک بالستیک جدید ایران

عزیز نصیرزاده، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی این سخنان را در حاشیه رونمایی و آزمایش جدیدترین موشک بالستیک ایران به نام قاسم مطرح کرد.

تسنیم، رسانه وابسته به سپاه پاسداران، گزارش داده که این موشک از نوع موشک‌های سوخت جامد، با برد ۱۲۰۰ و نسخه‌ای ارتقا یافته‌ای از «موشک‌های بالستیک شهید حاج قاسم» است.

تسنیم افزود: «این موشک با تغییراتی که در طراحی سر جنگی آن صورت گرفته قادر به اجرای مانور و عبور از سامانه‌های دفاعی ضد موشکی است و به سامانه هدایت تصویرساز حرارتی نیز مجهز شده است تا با دقت بیشتری به هدف اصابت کند و در مقابل جنگ الکترونیک مقاوم باشد.»

براساس گزارشی که موسسه تحقیقاتی آلمان منتشر کرده، سال‌هاست که اردن به یکی از صحنه‌های عملیاتی اصلی جمهوری اسلامی ایران و حزب‌الله لبنان بدل شده و همین موضوع تاثیر مستقیمی بر تحولات کرانه باختری و شرق بیت‌المقدس داشته است.

به‌گفته موسسه آلما، جمهوری اسلامی و حزب‌الله بیش از ۲۵ سال است که به‌صورت مستمر در اردن فعالیت می‌کنند و این تلاش‌ها از مه ۲۰۰۰، هم‌زمان با خروج ارتش اسرائیل از جنوب لبنان، شدت یافته است.

هدف: بی‌ثبات کردن اردن و حمله به اسرائیل

در گزارش موسسه آلما گفته شده است که «این این فعالیت‌ها دو هدف اصلی را دنبال می‌کنند: نخست، بی‌ثبات‌سازی حاکمیت اردن، از جمله از طریق انجام عملیات‌های تروریستی در داخل این کشور به‌منظور ایجاد زمینه‌ای برای نفوذ محور شیعی در اردن؛ و دوم، انجام عملیات‌ مستقیم تروریستی علیه اسرائیل از خاک اردن و نیز حمایت از فعالیت‌های تروریستی در کرانه باختری. درواقع اردن در این وضعیت نقش کشور ترانزیت را ایفا می‌کند، از جمله در قاچاق تسلیحات به داخل کرانه باختری، که هدف نهایی آن، آسیب زدن جدی به روابط امان و تل‌آویو است.»

برپایه این گزارش، تلاش‌های جمهوری اسلامی و حزب‌الله در این حوزه از طریق ارتباط مستقیم با طیف‌های مختلفی در اردن، از جمله اخوان‌المسلمین و فلسطینیان ساکن اردوگاه‌های پناهندگان، صورت می‌گیرد. این ارتباط به‌طور غیرمستقیم از طریق سازمان‌های فلسطینی مستقر در لبنان و همچنین شیعیانی که به دلایل تجاری یا زیارتی به اماکن مقدس شیعه در اردن سفر می‌کنند، نیز دنبال می‌شود.

به‌نوشته موسسه آلما، «یگان ۳۹۰۰، یک واحد مشترک متشکل از نیروهای حزب‌الله و شاخه فلسطین نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است که فرماندهی آن را محمد سعید ایزدی، معروف به «حاج رمضان» بر عهده دارد. ماموریت اصلی این یگان، همکاری با گروه‌های تروریستی فلسطینی برای انجام عملیات علیه اهداف و منافع اسرائیل در سراسر جهان است. این همکاری شامل ارائه حمایت مالی، انتقال دانش فنی و تامین تجهیزات می‌شود.»

100%

حملات اسرائیل و اردن

در این گزارش افزوده شده است: «در اول آوریل امسال، یک ساختمان ۹ طبقه در منطقه ضاحیه بیروت هدف حمله هوایی قرار گرفت. هدف این حمله، حسن بدیر، معروف به «حاج ربیع»، از چهره‌های ارشد یگان ۳۹۰۰ بود. او از عوامل اصلی هدایت‌کننده عناصر حماس محسوب می‌شد و در تلاش برای سازماندهی حمله‌ای گسترده علیه غیرنظامیان اسرائیلی در آینده‌ای نزدیک بود. محل دقیق این حمله فاش نشده است.»

طبق این گزارش، «در ۱۵ آوریل گزارش شد که سازمان اطلاعات اردن موفق به کشف و خنثی‌سازی یک زیرساخت تروریستی گسترده شده که فعالیت آن از سال ۲۰۲۱ آغاز شده بود و بخشی از برنامه‌های عملیاتی‌اش در آستانه اجرا قرار داشت. در جریان این عملیات، ۱۶ نفر از اعضای این شبکه بازداشت شدند. به نظر می‌رسد که اعضای این شبکه وابسته به جنبش اخوان‌المسلمین در اردن بوده‌اند. آن‌ها آموزش‌های نظامی را در لبنان دیده و از سوی عوامل حماس-لبنان، حمایت مالی و آموزش فنی دریافت کرده‌ بودند.»

موسسه آلما در گزارش خود احتمال داده است که این عوامل حماس، در راستای منافع شاخه فلسطین نیروی قدس و یگان ۳۹۰۰ حزب‌الله فعالیت می‌کرده‌اند. به گزارش روزنامه الشرق‌الاوسط، علاوه بر اعضای حماس در لبنان، نیروهای حزب‌الله نیز در آموزش این افراد نقش داشته‌اند.

این موسسه در عین حال تاکید کرده است که ارتباط مستقیمی میان ترور حسن بدیر، به‌عنوان کسی که «در حال هدایت یک حمله قریب‌الوقوع علیه غیرنظامیان اسرائیلی» بود، و زیرساخت تروریستی اردن کشف نشده است. شاخه فلسطین در نیروی قدس و یگان ۳۹۰۰ به‌صورت هم‌زمان در چندین جبهه فعالیت دارد و احتمال دارد علت اصلی هدف قرار گرفتن بدیع، فعالیت او در زمینه‌ای دیگر بوده باشد.

به‌نوشته موسسه آلما، «زیرساخت تروریستی شناسایی‌شده در اردن، شامل چهار هسته عملیاتی اصلی بود که به فعالیت‌های زیر مشغول بودند:

۱- یک هسته مسئول قاچاق و انبار مواد منفجره از جمله C4، TNT و SEMTEX-H، همچنین سلاح‌های خودکار و یک راکت آماده پرتاب کاتیوشا که در منطقه مرج‌الحمام در اردن پنهان شده بود؛

۲- هسته‌ای دیگر، فرآیند تولید راکت‌های کوتاه‌برد (با برد ۳ تا ۵ کیلومتر) را در کارخانه‌ای در شهر زرقاء و انبارهایی در امان آغاز کرده بود. این مراکز شامل کارگاه‌هایی برای ساخت راکت بودند که بر اساس تجهیزات کشف‌شده، قابلیت تولید ۳۰۰ راکت را داشتند؛

۳- هسته سوم در حال توسعه پهپادها بود و نمونه اولیه‌ای را با کمک اطلاعات خارجی طراحی کرده بود؛

۴- هسته چهارم بر جذب نیروهای جدید تمرکز داشت که برای آموزش‌های تخصصی به خارج از اردن اعزام می‌شدند.

موسسه آلما در پایان گزارش خود نوشته است: «اردن همواره در استراتژی کلان جمهوری اسلامی اهمیت ویژه‌ای داشته و امروز با توجه به تحولات اخیر، بار دیگر به‌عنوان یک حوزه جایگزین برجسته شده است. سقوط حکومت اسد در سوریه و نتایج جنگ اخیر در لبنان موجب شده‌ که جمهوری اسلامی تا حدی دسترسی مستقیم به جبهه سوریه علیه اسرائیل را از دست بدهد. در جبهه لبنان نیز تهران بر بازسازی و تقویت توان نظامی حزب‌الله متمرکز شده اما این اقدام با چالش‌های متعدد ناشی از جنگ مواجه شده است. در این شرایط، ویژگی‌های جغرافیایی و سیاسی اردن، این کشور را به جایگزینی مناسب در راهبرد منطقه‌ای جمهوری اسلامی تبدیل کرده است.»

فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) ضمن تایید این حملات اعلام کرد که هدف از این عملیات، «نابودی منابع تامین سوخت و درآمدهای غیرقانونی حوثی‌ها» بوده است.

به گزارش آسوشیتد‌پرس، این حمله یکی از مرگبارترین عملیات‌هایی بود که از زمان آغاز کارزار نظامی تازه آمریکا از ۱۵ مارس تاکنون علیه حوثی‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی انجام شده؛ کارزاری که صدها حمله هوایی در بر داشته است: ادامه حملات هوایی گسترده آمریکا به مواضع حوثی‌ها در صنعا و دیگر مناطق یمن

اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، با محکوم کردن حملات هوایی آمریکا به حوثی‌های مورد حمایت تهران، گفت که این حملات، «مصداق آشکار جنایت، تجاوز، نقض فاحش اصول و قواعد بنیادین منشور سازمان ملل و حقوق بین‌الملل» است.

حوثی‌ها جمعه موشکی را به‌سوی اسرائیل پرتاب کردند که به گفته ارتش این کشور رهگیری و منهدم شد.

این حمله باعث به‌صدا درآمدن آژیر خطر در تل‌آویو و مناطق دیگری در اسرائیل شد.

هم‌زمان و در حالی‌ که جنگ یمن هر روز بیشتر به صحنه‌ای بین‌المللی تبدیل می‌شود، ایالات متحده یک شرکت ماهواره‌ای چینی را به «حمایت مستقیم» از حملات حوثی‌ها متهم کرد.

پکن هنوز به این موضوع واکنشی نشان نداده است.

تلویزیون المسیره، وابسته به حوثی‌ها، تصاویری از اجساد قربانیان در محل حمله آمریکا را پخش کرد. حوثی‌ها شمار کشته‌شدگان را ۷۴ و تعداد زخمی‌ها را ۱۲۶ نفر اعلام کرده‌اند.

این شبکه گزارش داد نیروهای امدادی و کارکنان غیرنظامی بندر رأس عیسی در جریان این حمله جان باخته‌اند و تصاویر حاکی از وقوع انفجارهای بزرگ و آتش‌سوزی گسترده در محل است.

100%

فرماندهی مرکزی آمریکا در بیانیه‌ای اعلام کرد: «نیروهای آمریکایی با هدف حذف منابع تامین سوخت برای تروریست‌های حوثی مورد حمایت ایران و قطع درآمدهای غیرقانونی آن‌ها که بیش از یک دهه منطقه را هدف ترور قرار داده‌اند، این عملیات را انجام دادند.»

در این بیانیه تاکید شده است که هدف این حمله آسیب رساندن به مردم یمن نبوده، بلکه: «برای کمک به رهایی آن‌ها از سلطه حوثی‌ها و دست‌یابی به صلح صورت گرفته است.»

با این حال ارتش آمریکا از تایید یا رد تلفات غیرنظامیان خودداری کرده و به سوالات آسوشیتدپرس در این‌باره پاسخ نداده است.

جزییات حمله: آتش‌سوزی گسترده و کشته شدن کارکنان بندر

بندر رأس عیسی که مجموعه‌ای از مخازن نفتی و تجهیزات پالایشگاهی است، در استان الحدیده و در نزدیکی جزیره کامَران قرار دارد.

تصاویر ماهواره‌ای ناسا که برای رصد آتش‌سوزی‌های جنگلی استفاده می‌شوند، آتش‌سوزی عظیمی را در ساعات اولیه صبح جمعه در این منطقه نشان می‌دهند. آتشی که ناشی از حملات مکرر هوایی آمریکا طی روزهای اخیر بوده است.

این بندر نقطه پایانی یک خط لوله نفت است که از استان نفت‌خیز مأرب در مرکز یمن می‌آید.

استان مأرب هنوز در کنترل نیروهای متحد دولت تبعیدی یمن است. دولتی که در سال ۲۰۱۵ به‌وسیله حوثی‌ها از صنعا بیرون رانده شد.

هرچند صادرات نفت یمن به دلیل جنگ متوقف شده اما حوثی‌ها از این بندر برای واردات نفت استفاده می‌کنند.

حوثی‌ها در بیانیه‌ای رسمی ضمن محکوم کردن این حمله، آن را «تجاوزی بی‌دلیل و آشکار به حاکمیت و استقلال یمن» و «هدف‌گیری مستقیم تمام ملت یمن» توصیف کردند.

این بیانیه که از سوی خبرگزاری رسمی سبا، وابسته به حوثی‌ها منتشر شد، افزود: «این حمله، تاسیساتی حیاتی را هدف قرار داده که برای دهه‌ها به مردم یمن خدمت‌رسانی کرده‌اند.»

در روز ۹ آوریل، وزارت خارجه آمریکا هشدار داده بود واشینگتن هیچ‌گونه حمایت کشورها یا شرکت‌های تجاری را از گروه‌هایی مانند حوثی‌ها تحمل نخواهد کرد؛ از جمله تخلیه کشتی‌ها یا تامین سوخت در بنادر تحت کنترل این گروه.

اتهام آمریکا به شرکت ماهواره‌ای چینی: حمایت از حملات حوثی‌ها

در تحولی دیگر، تمی بروس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در نشستی خبری، شرکت چینی «تکنولوژی ماهواره‌ای چانگ‌گوانگ» (CGSTL) را متهم کرد که «به طور مستقیم از حملات تروریستی حوثی‌های مورد حمایت ایران علیه منافع آمریکا پشتیبانی می‌کند».

او ضمن اشاره به گزارشی از فایننشال تایمز، گفت این شرکت که با ارتش چین مرتبط است، تصاویر ماهواره‌ای در اختیار حوثی‌ها قرار داده که امکان هدف‌گیری کشتی‌های جنگی و بازرگانی آمریکا در دریای سرخ را فراهم کرده است.

100%

بروس گفت: «حمایت پکن از این شرکت ماهواره‌ای، حتی پس از گفت‌وگوهای دیپلماتیک ما با چین، ادعای آن‌ها مبنی بر حمایت از صلح را زیر سوال می‌برد.»

مقام‌های چینی و شرکت CGSTL هنوز به این اتهام واکنش نشان نداده‌اند. رسانه‌های رسمی چین نیز تاکنون این موضوع را نادیده گرفته‌اند.

وزارت خزانه‌داری آمریکا این شرکت را در سال ۲۰۲۳ به دلیل تامین تصاویر برای گروه مزدور واگنر در جنگ اوکراین تحریم کرده بود.

کارزار نظامی آمریکا علیه حوثی‌ها؛ شدیدتر از دوره بایدن

بررسی‌های آسوشیتدپرس نشان می‌دهد کارزار جدید ایالات متحده علیه حوثی‌ها در دوران ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، گسترده‌تر از اقدامات انجام‌شده در دوران جو بایدن است.

در این دوره، حملات تنها به سایت‌های پرتاب موشک محدود نمی‌شود بلکه به فرماندهان حوثی و حتی مناطق شهری نیز گسترش یافته است.

این عملیات پس از آن آغاز شد که حوثی‌ها تهدید کردند بار دیگر کشتی‌های «اسرائیلی» را هدف قرار خواهند داد. تهدیدی که در واکنش به ممانعت اسرائیل از ورود کمک‌ها به غزه مطرح شد.

تعریف حوثی‌ها از کشتی‌های اسرائیلی مبهم است و به همین دلیل، بسیاری از کشتی‌ها در معرض خطر قرار دارند.

از نوامبر ۲۰۲۳ تا ژانویه سال جاری، حوثی‌ها بیش از ۱۰۰ کشتی تجاری را با پهپاد و موشک هدف قرار دادند که منجر به غرق شدن دو کشتی و کشته شدن چهار ملوان شد.

این اقدامات باعث کاهش چشمگیر عبور کالا از دریای سرخ شده است؛ مسیری که سالانه بیش از یک تریلیون دلار کالا از آن عبور می‌کند.

حوثی‌ها همچنین حملاتی به ناوشکن‌های آمریکایی داشتند که ناکام ماندند.

دولت ترامپ اعلام کرده این حملات بخشی از فشار بر جمهوری اسلامی ایران نیز هست؛ به‌ویژه در آستانه دور دوم مذاکرات واشینگتن با تهران که قرار است شنبه ۳۰ فروردین در رم برگزار شود.

حماس در نوار غزه با بحران تازه‌ای روبه‌رو شده: پیدا کردن پول کافی برای پرداخت حقوق نیروهایش.

وال‌استریت ژورنال پنج‌شنبه ۲۸ فروردین به نقل از مقام‌های عرب، اسرائیلی و غربی نوشت که اسرائیل ماه گذشته جریان ارسال کمک‌های بشردوستانه به نوار غزه را متوقف کرد؛ کمک‌هایی که بخشی از آن‌ها از سوی حماس مصادره و در بازار آزاد به فروش می‌رسید تا منبع درآمدی برای این گروه باشد.

هم‌زمان، عملیات نظامی اسرائیل با هدف قرار دادن مقام‌های حماس که در توزیع پول نقد نقش کلیدی داشتند، آن‌ها را یا کشته یا مجبور به فرار کرده است.

در همین زمینه: ارتش اسرائیل یک عضو ارشد حماس را در حمله‌ای به غزه کشت

100%

به‌گفته منابع اطلاعاتی عرب، ارتش اسرائیل طی هفته‌های اخیر چند مقام ارشد سیاسی حماس را به فاصله کوتاه از یکدیگر کشت و همچنین یک صراف کلیدی را که نقش مهمی در تامین مالی این گروه ایفا می‌کرد، از بین برد.

نتیجه این اقدامات برای حماس، فشار اقتصادی شدید و فلج‌کننده بوده است: پرداخت حقوق به بسیاری از کارکنان دولت غزه متوقف شده و بسیاری از فرماندهان ارشد نظامی و سیاسی حماس، از اواسط ماه رمضان، تنها نیمی از حقوق ماهانه خود را دریافت کرده‌اند.

کاهش حقوق و افزایش نارضایتی

طبق گفته مقام‌های اطلاعاتی، نیروهای معمولی حماس پیش از این، ماهانه بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ دلار حقوق می‌گرفتند.

به گزارش وال‌استریت ژورنال، کاهش پرداخت‌ها موجب تشدید نارضایتی در رده‌های مختلف حماس شده و نشانه‌ای از بحران درونی این گروه مسلح است. هم‌زمان، ارتش اسرائیل نیز استراتژی تهاجمی‌تری در پیش گرفته است.

ایال اوفر، پژوهش‌گر حوزه اقتصاد غزه به وال‌استریت ژورنال گفت: «حتی اگر حماس منابع نقدی قابل‌ توجهی داشته باشد، در حال حاضر توان توزیع آن را ندارد.»

به‌ گفته اوفر، روش‌های سنتی پرداخت حماس یا با حمل پول به وسیله پیک صورت می‌گرفت یا از طریق ایستگاه‌های توزیع نقدی که اکنون هر دو مورد می‌توانند اهداف واضحی برای نیروهای اسرائیلی باشند: «هر دوی این روش‌ها جلب توجه می‌کند.»

حماس به درخواست برای اظهارنظر درباره وضعیت مالی خود یا شیوه‌های تامین نقدینگی پاسخ نداده است.

100%

بودجه‌های پیش از جنگ

پیش از آغاز جنگ غزه به دنبال حمله هفتم اکتبر حماس به جنوب اسرائیل، این گروه که اداره غیرنظامی غزه را نیز بر عهده دارد، ماهانه ۱۵ میلیون دلار از قطر دریافت می‌کرد.

به گفته مقام‌های عرب و غربی، حماس همچنین از مناطقی مانند غرب آفریقا، آسیای جنوبی و بریتانیا، منابع مالی جمع‌آوری کرده و ذخیره‌ای حدود ۵۰۰ میلیون دلار -عمدتا در ترکیه- اندوخته بود.

فروردین ۱۴۰۳، روزنامه تایمز، چاپ لندن، در گزارشی اختصاصی خبر داد نامه‌ها و اسنادی را مشاهده کرده است که ثابت می‌کند جمهوری اسلامی در فاصله سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۰ (۱۳۹۳ تا ۱۳۹۹)، در عرض شش سال، دست کم ۲۲۲ میلیون دلار به حماس پرداخت کرده است.

100%

پس از آغاز جنگ، اسرائیل انتقال فیزیکی پول نقد به غزه را به‌شدت محدود کرد و حماس که از سوی آمریکا «به‌عنوان سازمان تروریستی» شناخته شده، به دنبال راه‌های جایگزین رفت.

به گفته مقام‌های فلسطینی فعلی و پیشین، این گروه در آغاز درگیری فعلی، حدود ۱۸۰ میلیون دلار از شعب بانک فلسطین و دیگر نهادهای مالی برداشت کرد.

به گفته منابع رسمی، حماس از جریان کمک‌ها و کالاهای تجاری برای ساخت کانال‌های درآمدزایی جدید بهره برده است؛ از جمله از طریق اخذ مالیات از بازرگانان، دریافت گمرک در ایست‌های بازرسی و توقیف کالاها برای فروش مجدد.

همچنین بخشی از نقدینگی از طریق «خرید اقلام بشردوستانه در خارج و فروش آن‌ها در غزه» تامین شده است.

با وجود این راهکارها، حماس پیش از آتش‌بس ماه ژانویه در آستانه یک بحران نقدینگی قرار داشت و آتش‌بس موجب شد تا موجی از کمک‌ها وارد غزه شود و حماس فرصتی برای پر کردن دوباره خزانه خود بیابد: «اما این مسیرها در ماه مارس، با بسته‌شدن کامل گذرگاه‌ها از سوی اسرائیل، مسدود شدند.»

بحران نقدینگی در گروه حماس

مؤمن ناتور، وکیل اهل اردوگاه آوارگان الشاطی در مرکز غزه، گفت: «حماس با بحران جدی نقدینگی دست و پنجه نرم می‌کند.»

ناتور که از چهره‌های اپوزیسیون رو به رشد علیه حکومت حماس است، تاکید کرد که این گروه برای پرداخت حقوق کارکنان دولت تحت کنترل خود به مشکل خورده: «آن‌ها عمدتا متکی به فروش کمک‌های بشردوستانه در بازار سیاه بودند.»

هم‌زمان سازمان‌های امدادی از قطع کمک‌ها به غزه انتقاد کرده و هشدار داده‌‌اند که این تصمیم خطر بازگشت گرسنگی شدید میان دو میلیون ساکن غزه را به‌دنبال دارد.

یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، به تازگی گفت که قطع کمک‌ها قدرت حماس را تضعیف می‌کند و خبر داد که این کشور «طرحی جدید برای توزیع کمک از طریق شرکای غیرنظامی» در دست بررسی دارد.

توان حماس برای درآمدزایی از کمک‌ها به‌قدری زیاد بوده که اسرائیل اکنون فرآیند ارزیابی محموله‌های کمک‌رسانی را بازنگری کرده است.

یک مقام اسرائیلی گفت که پیش‌تر تمرکز نظامی‌ها بر شناسایی اقلام دارای خطر امنیتی بود اما: «اکنون حتی کالاهای مجاز نیز در صورتی‌ که بتوانند ارزش اقتصادی قابل توجهی برای حماس داشته باشند، مشمول بررسی بیشتر خواهند شد.»

به گزارش وال‌استریت ژورنال، در دوران آتش‌بس، حماس ایستگاه‌های توزیع برای پرداخت نقدی یا کالایی راه‌اندازی کرده بود. پس از آغاز حملات جدید اسرائیل در ماه مارس، این سیستم به شبکه‌های فردبه‌فرد تبدیل شد زیرا بسیاری از اعضای حماس به زندگی مخفیانه روی آورده‌اند: «کاهش پرداخت‌ها، توان حماس را برای جذب نیروی جدید و حفظ انسجام داخلی کاهش داده، در حالی‌ که اسرائیل زمین بیشتری را تحت کنترل خود درمی‌آورد و اعتراضات بی‌سابقه‌ای نیز از سوی مردم غزه علیه این گروه در جریان است.»

بحران معیشت در غزه و راه‌های رساندن پول به شهروندان

فشار مالی شدید، بحران معیشتی ساکنان نوار غزه را نیز تشدید کرده؛ جایی که واحد پول قانونی، شِکِل اسرائیل است.

فلسطینیان آواره، برای تهیه غذا، پناهگاه یا دارو در این سرزمین ویران‌شده، به پول نقد نیاز دارند.

بانک مرکزی اسرائیل پیش از جنگ به‌طور مرتب اسکناس‌هایی را به غزه تزریق می‌کرد اما از زمان آغاز درگیری‌ها در ۱۸ ماه پیش، این روند قطع شده است.

بسیاری از ۵۶ شعبه بانک و ۹۱ دستگاه خودپرداز در غزه نیز یا تخریب شده‌اند یا دیگر قابل استفاده نیستند.

سازمان‌های امدادی از زمان آغاز جنگ ده‌ها میلیون دلار کمک نقدی به فلسطینیان ارائه کرده‌اند و این وجوه از طریق اپلیکیشن‌های پرداخت الکترونیکی میان مردم توزیع شده‌اند.

مردم غزه همچنین از خانواده‌های خود در خارج حواله دریافت می‌کنند اما تبدیل آن به پول نقد، مستلزم پرداخت کارمزدهایی تا ۲۰ درصد به صرافان است.

هیچ‌کس نمی‌داند که اکنون چه مقدار اسکناس در غزه باقی مانده است اما کارشناسانی مانند ایال اوفر، برآورد می‌کنند که حدود سه میلیارد دلار پول نقد در گردش باشد.

بحران نقدینگی به‌قدری شدید شده که در غزه یک صنعت کوچک در قالب مغازه‌های «تعمیر پول» شکل گرفته: مردم اسکناس‌ها را با آب می‌شویند و با چسب آن‌ها را دوباره سرهم می‌کنند تا باز در مبادلات قابل استفاده شوند.

ارتش اسرائیل بامداد سه‌شنبه ۱۲ فروردین اعلام کرد در حمله‌ای هوایی یک عضو حزب‌الله را در حومه جنوبی بیروت هدف قرار داده است.

ارتش در بیانیه‌ای مشترک با سازمان امنیت داخلی اسرائیل، شین‌بت، اعلام کرد: «این حمله، یک تروریست حزب‌الله را هدف قرار داد که اخیرا به عوامل حماس دستور داده و به آن‌ها در طراحی یک حمله بزرگ و قریب‌الوقوع علیه غیرنظامیان اسرائیلی کمک کرده بود.»

ارتش اسرائیل و شین‌بت بدون اشاره به نام این مقام حزب‌الله، او را «تهدیدی واقعی و فوری» توصیف کردند.

شبکه المیادین، وابسته به حزب‌الله نیز گزارش داد در این حمله هوایی به بیروت دست‌کم سه نفر کشته شدند.

این عملیات در ادامه حمله هفتم فروردین اسرائیل به حومه جنوبی بیروت و جنوب لبنان انجام شد که تنش‌ها پس از آتش‌بس چهارماهه بین اسرائیل و حزب‌الله را بیش از پیش افزایش داد.

به گفته شاهدان عینی، در لحظه حمله، هواپیماهایی در ارتفاع پایین بر فراز بیروت پرواز می‌کردند و صدای انفجارهای مهیبی در سراسر شهر شنیده شد.

افزایش درگیری‌ها

آتش‌بس ماه نوامبر که با میانجی‌گری آمریکا میان اسرائیل و حزب‌الله لبنان برقرار شد، به درگیری‌های یک‌ساله پایان داد.

بر اساس این توافق، نیروهای حزب‌الله باید از جنوب لبنان خارج می‌شدند، تسلیحات آن‌ها از منطقه برچیده می‌شد و نیروهای ارتش لبنان در آنجا مستقر می‌شدند. هم‌زمان، نیروهای زمینی اسرائیل نیز از این منطقه عقب‌نشینی می‌کردند.

با این حال، دو طرف یکدیگر را به نقض این توافق متهم کردند. اسرائیل در ماه ژانویه خروج نیروهای خود را به تاخیر انداخت و در ماه مارس اعلام کرد چندین راکت از لبنان به سمت این کشور شلیک شده است. موضوعی که منجر به حملات متقابل اسرائیل به جنوب لبنان و مناطق جنوبی بیروت شد.

حزب‌الله داشتن هرگونه نقش در این حملات را رد کرده است.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، تاکید کرد این کشور برای مقابله با تهدیدها و اجرای آتش‌بس، به حملات خود در هر نقطه از لبنان ادامه خواهد داد.

آمریکا از حملات اخیر اسرائیل حمایت کرده و از دولت لبنان خواسته است در اجرای آتش‌بس «قاطع‌تر» عمل کند و تمام گروه‌های مسلح در این کشور را خلع سلاح کند.

از سوی دیگر، دولت لبنان نیز اسرائیل را به نقض آتش‌بس متهم کرده است. یکی از شروط توافق آتش‌بس، عقب‌نشینی کامل نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان بود اما اسرائیل همچنان نیروهای خود را در برخی مناطق استراتژیک این منطقه حفظ کرده است.

اسرائیل دلیل این رفتار را «اقدامات ناکافی دولت لبنان برای سرکوب حزب‌الله و سایر گروه‌های مسلح» عنوان کرده است.

دولت دونالد ترامپ نیز از این موضع اسرائیل حمایت کرده است.