روسیه روز پنجشنبه، کمتر از ۲۴ ساعت پس از بزرگترین حمله پهپادی خود به اوکراین، در حملات هوایی گسترده دیگری با ۴۰۰ پهپاد و ۱۸ موشک بسیاری از شهرهای اوکراین را هدف گرفت. این حملات همزمان با کنفرانس بازسازی اوکراین در رُم و از سرگیری ارسال تسلیحات آمریکایی به اوکراین انجام شد.
همزمان با شدت گرفتن بیسابقه حملات روسیه، اوکراین هم حملات خود به روسیه را ادامه داده است. سرگئی سابیانین، شهردار مسکو اعلام کرد که پدافند هوایی این کشور روز پنجشنبه چهار پهپاد اوکراینی را که به سمت مسکو در حرکت بودند، سرنگون کرد.
وزارت دفاع روسیه نیز اعلام کرد که بعد از ظهر پنجشنبه ۲۶ پهپاد اوکراینی را منهدم کرده که از میان آنها ۲۲ پهپاد بر فراز مناطق مرزی بین دو کشور پرواز میکردند.
حملات ۲۴ ساعت گذشته روسیه به اوکراین دستکم دو کشته و ۲۶ مجروح بر جای گذاشته است.
خشم روسیه از افزایش کمکهای اروپا و آمریکا به اوکراین
ناظران، همزمانی این حملات را با آغاز کنفرانس بازسازی اوکراین در رم و ازسرگیری ارسال تسلیحات آمریکایی به کییف، نشانهای از خشم مسکو نسبت به حمایت گسترده جهانی از اوکراین میدانند.
جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا در نخستین روز این کنفرانس اعلام کرد که شرکتکنندگان متعهد شدهاند که بیش از ۱۰ میلیارد یورو برای بازسازی اوکراین اختصاص دهند. کمیسیون اروپا هم اعلام کرد که دو میلیارد و ۳۰۰ هزار یورو به این کشور کمک میکند.
همزمان با حضور دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در کنفرانس رُم، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه این کشور دیداری ۵۰ دقیقهای با وزیر امور خارجه روسیه داشت و مقامهای روسیه را در جریان نارضایتی ترامپ از فقدان انعطاف در رفتار روسیه برای پایان دادن به جنگ قرار داد.
روبیو گفت: «ما نیاز داریم که یک نقشهراه برای پایان این درگیری داشته باشیم»، و افزود که دولت ترامپ در حال گفتوگو با سنای آمریکا درباره شکل احتمالی تحریمهای جدید علیه روسیه است.
ترامپ که پیشتر لحنی آشتیجویانه با روسیه در پیش گرفته بود، پیش از عزیمت به رُم در گفتوگو با اعضای کابینهاش انتقادهایی صریح از پوتین مطرح و او را به این متهم کرد که در عین ادب و احترام در هر جلسه فقط «چرت و پرت» تحویل میدهد.
از سرگیری کمکهای آمریکا به اوکراین
ترامپ که با شعار پایان دادن به مخاصمه روسیه-اوکراین دومین دوره ریاستجمهوریاش را آغاز کرد و تنها چند روز پس از ورود به کاخ سفید تمام کمکهای نظامی و مالی به اوکراین را متوقف کرد، روز دوشنبه ۱۶ تیر در نشست رسانهای کاخ سفید گفت که به دلیل شدت گرفتن حملات روسیه، ممنوعیت ارسال کمکهای نظامی به اوکراین لغو میشود و این کشور تجهیزات نظامی و دفاعی بیشتری در اختیار ارتش اوکراین قرار خواهد داد.
او پیش از آن به رسانهها گفته بود که اوکراین برای دفاع از خود به سامانههای موشکی پاتریوت نیاز دارد.
کمتر از ۷۲ ساعت پس از این اظهارات، همزمان با حرکت محمولههای توپخانه و سامانههای پرتاب موشک متحرک آمریکا بهسوی اوکراین، روسیه بزرگترین عملیات پهپادی خود را علیه این کشور اجرا کرد. در این حمله، تقریباً تمامی مناطق شهر کییف هدف قرار گرفت.
بر اساس دادههای نیروی هوایی اوکراین، هشدار حملات هوایی بیش از چهار ساعت بهطول انجامید. گزارشگران رویترز از دود غلیظ در شهر و تیره شدن طلوع خورشید در آسمان خبر دادند.
تهاجم قدرتمندتر از دیپلماسی
در نیمه نخست خرداد، در آستانه مذاکرات صلح میان دو کشور درگیر جنگ، دو پل در دو منطقه جداگانه در روسیه منفجر شدند و بلافاصله یک حمله پهپادی غیرمنتظره و گسترده به روسیه دنیا را شگفتزده کرد.
روز ۱۱ خرداد روسیه تایید کرد که در نتیجه این عملیات که از آغاز جنگ بزرگترین عملیات با بیشترین بُرد علیه روسیه به شمار میآمد، چند مرکز هوایی این کشور هدف قرار گرفته و ۴۱ بمبافکن هستهای منهدم شدهاند. ارزش این بمبافکنها بیش از هفت میلیارد دلار برآورد شد.
پس از این حملات، چند دور مذاکره میان دو کشور با میانجیگری ترکیه مانع از تبادل آتش میان دو کشور و شدت گرفتن پیشروی زمینی روسیه در اوکراین نشد. دستآورد این مذاکرات در حد توافق بر سر تبادل اسیران جنگی و پیکر سربازان کشتهشده باقی مانده است.
در نمونهای دیگر، روسیه روز ۱۴ تیر تنها ساعاتی پس از تماس تلفنی میان دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، اوکراین را هدف یکی از گستردهترین بمبارانها قرار داد و ۵۵۰ موشک و پهپاد، از جمله هفت موشک بالستیک به سوی این کشور شلیک کرد.
همان زمان آندری سیبیها، وزیر خارجه اوکراین، گفت: «پوتین آشکارا بیتوجهی کامل خود را به ایالات متحده و تمام کسانی که خواستار پایان جنگ شدهاند، نشان میدهد.»
ارتش روسیه تنها در فاصله ۱۰ خرداد تا ۹ تیر، ۵۸۸ کیلومتر مربع از خاک اوکراین را تصرف کرد که نسبت به ماههای پیش از آن پیشرویِ قابل توجهی به شمار میآید.
بر این اساس، روسیه در ماه ژوئن سومین پیشروی بزرگ خود را از نوامبر ۲۰۲۴ (۷۲۵ کیلومتر مربع) و اکتبر همان سال (۶۱۰ کیلومتر مربع) به ثبت رساند. این در حالی است که پیشروی نیروهای روسیه در طول فصل زمستان کند شده بود.
کارشناسان اقتصادی پنجشنبه ۱۹ تیر به خبرگزاری رویترز گفتند که برزیل از نظر لجستیکی و تجاری انعطاف لازم را دارد تا با وجود تعرفههای جدید آمریکا، صادرات نفت خود را حفظ کند.
ترامپ چهارشنبه اعلام کرد که از اول اوت، واردات برخی کالاها از برزیل مشمول تعرفه ۵۰ درصدی خواهد شد.
نفت خام مهمترین کالای صادراتی برزیل به آمریکاست که تاکنون از تعرفه ۱۰ درصدی که امسال بر بسیاری از صادرات برزیلی اعمال شد، معاف بوده است. هنوز مشخص نیست که با اجرای تعرفه ۵۰ درصدی، این معافیت باقی خواهد ماند یا نه.
ترامپ ۱۶ تیر در پیامی در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت: «هر کشوری که با سیاستهای ضدآمریکایی بریکس همراهی کند، مشمول تعرفه اضافی ۱۰ درصدی خواهد شد. هیچ استثنایی در این سیاست وجود نخواهد داشت. از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم!»
لوئیز کاروالیو و گوستاوو کونیا، تحلیلگران اقتصادی، در گزارشی نوشتند: «این تعرفهها ممکن است در کوتاهمدت باعث ایجاد اختلال در جریان تجاری و کاهش حاشیه سود قراردادهای نقدی شوند، اما ریسک ساختاری بهشمار نمیروند.»
مؤسسه نفت برزیل که نماینده شرکتهای نفتی فعال در برزیل از جمله پتروبراس، شل، توتالانرژیز و اکوینور است، در بیانیهای اعلام کرد که این تصمیم را «با نگرانی» دنبال میکند و از دولت برزیل خواست تا از راه دیپلماسی پیگیری کند.
بر اساس آمار دولتی که از سوی موسسه مشاوره استونایکس گردآوری شده، برزیل در سال ۲۰۲۴ بهطور میانگین یک میلیون و ۷۸۰ هزار بشکه در روز نفت صادر کرده که ۲۴۳ هزار بشکه آن به مقصد آمریکا بوده است.
با این حال، پتروبراس، تولیدکننده اصلی نفت برزیل، تاثیر قابلتوجهی از این تعرفه نخواهد دید.
دادههای شرکت نشان میدهد که تنها چهار درصد از صادرات این شرکت در سهماهه نخست سال جاری به آمریکا رفته است.
در حوزه فرآوردههای نفتی نیز ۳۷ درصد از کل صادرات ۲۰۹ هزار بشکهای پتروبراس، معادل حدود ۷۷ هزار بشکه در روز، به آمریکا اختصاص داشته است.
تحلیلگران افزودند: «اگرچه آمریکا سهم قابلتوجهی در صادرات فرآوردهها دارد، اما از نظر حجم مطلق، این مقدار اندک است و پتروبراس میتواند بهراحتی بازار جایگزینی برای آن پیدا کند.»
پتروبراس در بیانیهای اعلام کرد که در حال ارزیابی تاثیرات تعرفه اعلامشده است و همچنان استراتژی خود را در جهت یافتن «بهترین گزینه ممکن برای شرکت در هر شرایطی» دنبال خواهد کرد.
در بازار بورس، سهام ممتاز پتروبراس پنجشنبه بدون نوسان قابلتوجه معامله شد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، کاتز پنجشنبه ۱۹ تیر در در مراسم فارغالتحصیلی دوره خلبانی نیروی هوایی در پایگاه حتسریم گفت: «اگر ناچار به بازگشت شویم، این بار با قدرتی بیشتر بازخواهیم گشت.»
کاتز با تاکید بر این که: «این مراسم پیامی مستقیم به دیکتاتور [علی] خامنهای و گروه آیتاللهها در ایران» است، گفت: «دست بلند اسرائیل به تهران، تبریز، اصفهان و هر مکانی که بخواهید از آنجا اسرائیل را تهدید کنید یا هدف قرار دهید، خواهد رسید.»
او افزود: «جایی برای پنهان شدن وجود ندارد. اگر نیاز باشد بازخواهیم گشت، و این بار با قدرتی بیشتر.»
عبدالله شهبازی، مدیر سابق موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی (منسوب به وزارت اطلاعات) ۱۸ تیر درباره وضعیت حکومت ایران پس از جنگ ۱۲ روزه نوشت فضای کشور در دست «قدرت متخاصم» است و مقامهای جمهوری اسلامی شبیه اعضای گروههای چریکی مخفی باید هر شب خانه امن عوض کنند.
شهبازی که یک دهه همکاری نزدیکی با وزارت اطلاعات داشت، در حساب شبکه ایکس خود نوشت مقامهای جمهوری اسلامی باید وسایل ارتباطی مثل موبایل را از «بیم ترور» از خود دور کنند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل ۱۸ تیر در دیدار با پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، در پنتاگون تاکید کرد ایران و خاورمیانه پیام قدرت اتحاد اسرائیل و آمریکا را دریافت کردهاند.
او با اشاره به مهلت ۶۰ روزهای که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای مذاکره به تهران داده بود، گفت: «پس از ۶۰ روز مذاکره، ترامپ بسیار روشن بود. او به ایران هر فرصتی را داد و بعد از آن عملیات انجام شد.»
ایال زامیر، رییس ستاد کل ارتش اسرائیل نیز در مراسم پایگاه حتسریم گفت جنگ اخیر با ایران «لحظهای بود که ما به خودمان و به جهان ثابت کردیم اگر مردم اسرائیل تهدید شوند، میدانیم چگونه متحد شویم، عمل کنیم، و با دقت، قدرت و مسئولیت حمله کنیم.»
تومر بار، فرمانده نیروی هوایی اسرائیل نیز گفت: «ما فاصلهای هزارو ۸۰۰ کیلومتری را پشت سر گذاشتیم» و ایران را از موقعیت «تهدید دوردست» (دایره سوم) به «تهدید نزدیک» (دایره اول) تبدیل کنیم.
به گزارش خبرگزاری رویترز، روبیو پنجشنبه ۱۹ تیر در دیداری ۵۰ دقیقهای با لاوروف در حاشیه نشست وزیران امور خارجه آسهآن در کوالالامپور گفت: «ما باید یک نقشه راه برای پایان این جنگ تدارک ببینیم.»
روبیو اعلام کرد در این گفتوگو، ایدههایی از جمله «رویکرد جدید یا متفاوتی از طرف روسیه» مطرح شده است.
دیدار این دو مقام در حالی انجام شد که حملات روسیه به اوکراین، شدت یافته است.
ترامپ که در سال جاری بار دیگر به قدرت بازگشته، وعده داده بود به سرعت به جنگ پایان دهد.
او که در گذشته رویکردی آشتیجویانهتر با مسکو نسبت به جو بایدن، رییسجمهوری پیشین آمریکا، داشت، سهشنبه پس از صدور دستور ازسرگیری ارسال تسلیحات دفاعی به اوکراین، اظهارات ولادیمیر پوتین درباره حرکت بهسوی صلح را «بیمعنا» خواند.
ترامپ گفت در حال بررسی حمایت از طرحی برای اعمال تحریمهای سنگین علیه روسیه است.
این طرح شامل اعمال تعرفههای ۵۰۰ درصدی بر کشورهایی میشود که نفت، گاز، اورانیوم یا دیگر صادرات روسیه را خریداری میکنند.
به گفته روبیو، دولت ترامپ در حال گفتوگو درباره این طرح با سنای آمریکا است.
کرملین چهارشنبه در واکنش به انتقادهای ترامپ گفت از این سخنان نگران نیست و همچنان تلاش میکند روابط «شکستهشده» با واشینگتن را ترمیم کند.
تحقیقات جنایی در اوکراین درباره قتل یک سرهنگ
یک افسر ارشد سرویس امنیتی اوکراین ۱۹ تیر در پارکینگ یک مجتمع مسکونی در جنوب شهر کییف هدف گلوله قرار گرفت و کشته شد. مهاجم پس از تیراندازی در روشنای روز، پیاده از محل گریخت.
پلیس کییف اعلام کرد در حال شناسایی ضارب است و «اقدامات لازم برای بازداشت او در جریان است». یک مقام رسمی به رویترز گفت که فرد کشتهشده، سرهنگ سرویس امنیتی اوکراین بوده است.
سرویس امنیتی اوکراین از زمان تهاجم روسیه در سال ۲۰۲۲ نقش پررنگی در عملیاتهای ویژه از جمله ترور و خرابکاری در پشت جبههها داشته است.
تصاویر دوربین مداربسته که در شبکههای اجتماعی اوکراینی منتشر شده، نشان میدهد مردی با لباس غیررسمی از ساختمانی مسکونی خارج میشود و بهسوی پارکینگ میرود، جایی که فردی دیگر به او نزدیک شده و چندین گلوله به سویش شلیک میکند و سپس فرار میکند.
ویترز با بررسی تصاویر، ساختمانها و نحوه قرارگیری پارکینگ و اتاقک نگهبانی، موقعیت فیلمبرداری را تایید کرده و مشخص کرده است که ویدیو مربوط به شهر کییف است.
صحت تاریخ ضبط تصاویر نیز تایید شده است.
رسانه اوکراینی «اوکرایینسکا پراودا» قربانی را ایوان وورونیچ، سرهنگ سرویس امنیتی اوکراین معرفی کرد و گفت ضارب پنج گلوله با سلاح کمری شلیک کرده است.
